|
Егор Борисов: «Георгий Башарин курдук улуу дьоннордоох уонна историятын ытыктыыр, билэр норуот хаһан да сүппэтигэр, симэлийбэтигэр бүк эрэнэбин»
Кулун тутар 21 күнүгэр профессор, историческай наука доктора, биллиилээх уопсастыбаннай-политическай үлэһит, Алексей Елисеевич Кулаковскай - Өксөкүлээх Өлөксөй аатынан биэриэмийэ бастакы лауреата Георгий Прокопьевич Башарин төрөөбүтэ 100 сылын бэлиэтиир тэрээһин буолан ааста.
Саха сирин уопсастыбаннаһын үөрүүлээх түмсүүтүгэр Саха Өрөспүүбүлүкэтин Президенэ Егор Борисов, үбүлүөйү тэрийэр өрөспүүбүлүкэтээҕи комитет бэрэссэдээтэлэ, Дьокуускай куорат дьаһалтатын баһылыга Айсен Николаев, Ил Түмэн бэрэссэдээтэлин солбуйааччыта Андрей Кривошапкин, М.К. Аммосов аатынан Хотугулуу-илиҥҥи федеральнай университет ректора, Россия үөрэххэ Академиятын чилиэн-корреспондена, педагогическай наука доктора Евгения Михайлова, гуманитарнай чинчийии уонна кыра ахсааннаах омуктар уустуктарын үөрэтэр институт директора, Ил Түмэн депутата, СР наукаҕа Академиятын дьиҥ чилиэнэ, профессор, историческай наука доктора Анатолий Алексеев, Хотугулуу-илиҥҥи федеральнай университет гуманитарнай хайысхаҕа проректора, профессор, филологическай наука доктора Анатолий Бурцев, СР наукаҕа Академиятын вице-президенэ, профессор, историческай наука доктора Анатолий Гоголев, Чурапчы улууһун баһылыга Семен Яковлев, Сылаҥ нэһилиэгин баһылыга Егор Сивцев, Чурапчы улууһун уонна Сылаҥ нэһилиэгин бочуоттаах гражданина, үлэ уонна тыыл бэтэрээнэ Борис Баишев кытыннылар. Тэрээһин ытык-мааны ыалдьыттарынан Г.П. Башарин кыыһа – историческай наука кандидата Наталья Башарина уонна уола – профессиональнай техническэй үөрэх бэтэрээнэ Юрий Башарин буоллулар. Үөрүүлээх мунньаҕы Г.П. Башарин 100 сыллаах үбүлүөйүн тэрийэр өрөспүүбүлүкэтээҕи комитет бэрэссэдээтэлэ, Дьокуускай куорат дьаһалтатын баһылыга Айсен Николаев арыйда. Кини сахаттан бастакынан наука доктора буолбут чулуу уолун оҥорбут үтүөтүн-өҥөтүн, хорсун быһыытын норуот умнубат, өйдүүр, сырдык аатыгар сүгүрүйэр диэн эттэ. «Ааспыт үйэ отутус сылларыгар хара балыырынан буруйдаммыт саха литературатын төрүттээччилэрин Алексей Елисеевич Кулаковскай, Анемподист Иванович Софронов, Николай Денисович Неустроев үтүө ааттара Георгий Прокопьевич хорсуннук туруулаһыытын түмүгэр сөргүтүллүбүттэрэ. Бу үс суруйааччыбыт Саха сирин сайдыытыгар уһулуччу өҥөлөөхтөр. Быйыл Алексей Елисеевич Кулаковскай саха интеллигенциятыгар суруйбут суруга 100 сылын туолар», – диэн бэлиэтээтэ Айсен Николаев. Георгий Прокопьевич Башарин олоҕун суолун, үлэтин, ситиһиилэрин туһунан сиһилии дакылааты М.К. Аммосов аатын сүгэр Хотугулуу-илиҥҥи федеральнай университет гуманитарнай хайысхаҕа проректора Анатолий Бурцев оҥордо. «Георгий Прокопьевич Башарин үөрэх, наука үрдэллэрин бэйэтин күүһүнэн дабайбыт айылҕаттан олус дьоҕурдаах киһи, саха Ломоносова этэ. Кини кыһаллан-мүһэллэн үөрэнэн 20 сыл иһигэр көннөрү тыа уолуттан историческай наука доктора, профессор буола үүммүтэ. Бу ыччакка чаҕылхай холобур буолуохтаах. Георгий Прокопьевич аата, кини үлэлэрэ төрөөбүт өрөспүүбүлүкэтигэр эрэ буолбакка, бүтүн Россияҕа, аан дойдуга киэҥник биллэллэр», – диэн сөҕө-махтайа иһитиннэрдэ СР наукаҕа Академиятын дьиҥ чилиэнэ, филологическай наука доктора. Маны сэргэ үөрүүлээх түмсүүгэ тылы профессор, историческай наука доктора Анатолий Алексеев, М.К. Аммосов аатынан Хотугулуу-илиҥҥи федеральнай университет ректора Евгения Михайлова, Г.П. Башарин кыыһа – историческай наука кандидата Наталья Башарина уонна Чурапчы улууһун баһылыга Семен Яковлев эттилэр. Саха Өрөспүүбүлүкэтин Президенэ Егор Борисов уһулуччулаах учуонай, уопсастыбаннай-политическай үлэһит төрөөбүтэ 100 сылыгар анаммыт дакылаатыгар Георгий Прокопьевич Башарин Саха сирин сайдыытыгар биллэр-көстөр суолу хаалларбытын, Саха сирин интеллигенциятын бэрэстэбиитэллэрин экономикаҕа, культураҕа, уопсастыба сайдыытыгар ситиһиилэрэ, соҕотох да бөлүһүөк, педагог айымньылаах үлэтинэн, олоххо көхтөөх кыттыытынан уонна тус бэйэтин холобурунан норуокка улахан духуобунай баайы, кыаҕы биэриэн сөбүн көрдөрөрүн бэлиэтээтэ. Өрөспүүбүлүкэ баһылыга оннук дьонунан сибэтиитэл Иннокентий Вениаминов, Дионисий Сидоров, бөлүһүөк-суруйааччы Алексей Елисеевич Кулаковскай-Өксөкүлээх Өлөксөй, өрөспүүбүлүкэ судаарыстыбаннаһын төрүттэспит суруйааччы Платон Алексеевич Ойуунускай, худуоһунньук Иван Васильевич Попов, бырааттыы суруйааччылар Семен Петрович уонна Софрон Петрович Даниловтар, Василий Семенович Яковлев-Далан, Дмитрий Кононович Сивцев-Суорун Омоллоон, тренер Дмитрий Петрович Коркин, педагог Михаил Андреевич Алексеев, учуонайдар Николай Васильевич Черскай, Владимир Петрович Ларионов уонна да атыттар буолалларын иһитиннэрдэ. Бу үрдүк ааттаах-суоллаах дьон культураҕа уонна биһиги уопсастыбабыт духуобунай сайдыытыгар улахан кылааты киллэрбиттэрэ, биһиги кинилэр дьыалаларын салгыыр ытык иэстээхпит диэтэ кини. «Бу дьонтон биир чаҕылхайдара – Георгий Прокопьевич Башарин буолар. Саха сирин махталлаах дьоно-сэргэтэ Георгий Прокопьевич олорбут олоҕо кырдьык иһин охсуһууга ааспытын үчүгэйдик билэллэр. Кини төрөөбүт норуотун көмүскээн оччотооҕу былааһы, системаны утары баран харыстаммакка киирсибит, бэйэтин сиэртибэлээбит улуу киһи. Георгий Прокопьевич хаһан да санаатын түһэрбэт этэ, этиитэ, санаата сөптөөх буоларыгар эппиэтинэстээхтик сыһыаннаһара, киэҥ, дириҥ билиилээҕэ-көрүүлээҕэ, үрдүк культуралааҕа, сыыһалаах буоллаҕына, ону билинэн, көннөрүнэргэ үлэлиирэ. Онон өрөспүүбүлүкэ интэриэһин туруулаһарга бүгүҥҥү көлүөнэҕэ Башарин хаачыстыбаларын иитэр, сайыннарар ирдэбил турар. Хомойуох иһин, биһигини манна сүрдээх элбэх үлэ күүтэр», – диэн эттэ Егор Борисов. СР Президенэ Саха сирин историческай науката билиҥҥи кэмҥэ элбэх ыйытыыга кыайан толору хоруйу биэрбэтин, эдэр специалистар тиийбэттэрин, онон эбии дьаһаллар ылыллаллара, граннар туруоруллаллара ирдэнэрин ыйда. Өрөспүүбүлүкэ баһылыга маныаха Георгий Прокопьевич Башарин көтөхпүт сири туһаныы боппуруостарын история өттүттэн салгыы чинчийэргэ, үөрэтэргэ сорук туруорда. Маны сэргэ Егор Борисов Саха сирин революция иннинээҕи литературатын уонна культуратын сааһылаан көрдөрөр биир кэлим үлэ суоҕун ыйда уонна историктары бу көтүтүүнү көннөрөргө ыҥырда. Түмүккэ СР Президенэ Егор Борисов: «Георгий Прокопьевич Башарин курдук улуу дьоннордоох уонна историятын ытыктыыр, билэр норуот хаһан да сүппэтигэр, симэлийбэтигэр бүк эрэнэбин», – диэн тоһоҕолоон эттэ.
|